Progi podatkowe w Polsce - jaka skala podatkowa obowiązuje w 2020 roku?

Progi podatkowe w Polsce wskazują na to, jak wysoki podatek zostanie pobrany od pensji. Co do zasady, im więcej zarabiamy, tym wyższa skala podatkowa nas dotyczy. Jak wygląda sytuacja progów podatkowych w 2020 roku?

Progi podatkowe to rodzaj systemu, który w Polsce oparty jest na zasadzie progresji. Oznacza to tyle: im więcej zarabiasz, tym wyższy podatek zapłacisz. 

Progi podatkowe w Polsce - od wartości brutto czy netto?

To, w jakim progu podatkowym się znajdziemy, zależy od wysokości naszych rocznych zarobków. Ta ostatnia kwestia okazuje się mieć kluczowe znaczenie. Warto pamiętać, że nie ma tu znaczenia kwestia zarobków miesięcznych ani to, na podstawie jakich umów je osiągnęliśmy, tzn. czy jest to jedna praca ciągła, czy dorywcze prace w kilku miejscach. Pod uwagę brana jest jedynie suma wszystkich dochodów,  jakie uzyskaliśmy w ciągu roku - to będzie nasza podstawa do obliczenia podatku. Jest to też łączna kwota zarobków brutto, nigdy netto. 

Zobacz wideo Zapłacimy wyższe podatki? „Jestem przekonany, że w rządzie się o tym myśli”

Pierwszy próg podatkowy - ile wynosi?

Obecnie w Polsce obowiązują dwa progi podatkowe. Pierwszy próg podatkowy, obowiązujący od października 2019 roku, wynosi 17 proc. Warto wiedzieć, że przeznaczony jest on dla podatników, których dochody w danym roku podatkowym nie były wyższe niż 85 528 zł. Według danych Ministerstwa Finansów obejmuje on 97 proc. Polaków.

Warto pamiętać, że obniżenie pierwszego progu podatkowego z poziomu 18 proc. na 17 proc. zostało wprowadzone w październiku 2019 roku. Ze względu na to, że prawo nie działa wstecz, taki próg zastosujemy dopiero za rok, kiedy stawka będzie obowiązywała dokładnie przez 12 miesięcy. W 2020 roku (kiedy rozliczamy PIT-y z 2019 roku), mają zastosowanie przepisy przejściowe: wyjątkowo zamiast progu 17 proc. przy obliczeniach stosujemy stawkę 17,75 proc.

Jaki jest drugi próg podatkowy?

Drugi próg podatkowy, wynoszący 32 proc. dotyczy osób, których dochód w skali roku przekroczył wartość 85 528 zł. Nie można jednak zapominać o tym, że stawkę 32 proc. należy zapłacić jedynie od tej części dochodów, która przewyższa kwotę 85 528 zł. Co to oznacza w praktyce? Oto przykład. Jeżeli dana osoba zarobiła 90 000 zł rocznie, to:

  • 85 528 zł będzie rozliczane z niższą stawką (w 2020 roku przejściową) - 17,75 proc.
  • 4472 zł, czyli różnica między wartością uzyskanego dochodu, a kwotą progową, będzie rozliczona według stawki wyższej - 32 proc.

Przekroczenie progu podatkowego - co zrobić?

Przekroczenie progu podatkowego może wiązać się z koniecznością dopłaty. Jeśli jednak dochody co roku przekraczają pierwszy próg podatkowy, to warto rozważyć zmianę sposobu opodatkowania i przejście na stawkę liniową - charakteryzuje się on stałą stawką, która wynosi 19 proc. (stan na 2020 rok) i nie zależy ona od osiągniętego dochodu. Najlepiej zilustruje to następujący przykład.

Jeśli roczne zarobki wynoszą 115 000 zł to:

  • przy zastosowaniu pierwszego progu (85 528 x 17,75 proc. = 15 181,22) i drugiego progu podatkowego (115 000 - 85 528 = 29 472; zatem 29 427 x 32 proc. = 9 431,04) - trzeba będzie zapłacić 24 612 zł podatku (15 181,22 + 9 431,04);
  • przy zastosowaniu 19 proc. stawki liniowej, od tej samej wartości, podatek wyniesie 21 850 zł (115 000 x 19 proc. = 21 850).

Jak się więc okazuje, dzięki zastosowaniu stawki liniowej podatek może zostać obniżony. Podatnik decydujący się na taką stawkę musi się liczyć z utratą innych przywilejów: nie odliczamy więc kwoty wolnej, czy innych kwot związanych z ulgami podatkowymi np. ulg na dzieci czy możliwości rozliczenia wspólnie z małżonkiem.

Progi podatkowe dla małżonków?

Małżonkowie, którzy nie posiadają rozdzielności majątkowej, mogą rozliczyć się z fiskusem wspólnie na jednym druku PIT. Oprócz wygody pomaga to również uniknąć wpadnięcia w drugi próg podatkowy. W takiej sytuacji dochody dzielone są na dwie osoby, dzięki czemu podstawa opodatkowania staje się mniejsza. Jednocześnie należy mieć na uwadze to, że jeśli dochód przekroczy graniczną kwotę, a podatnik złoży oświadczenie o wspólnym rozliczaniu z małżonkiem, którego dochody mieszczą się w pierwszym progu podatkowym, jego dochód nadal będzie podlegał opodatkowaniu 17 proc. stawką.

Trzeci próg podatkowy - kogo dotyczy danina solidarnościowa?

Z dniem 1 stycznia 2019 roku wprowadzona została nowa instytucja opodatkowania dochodu, tzw. danina solidarnościowa, traktowana jako trzeci próg podatkowy dla osób najbogatszych. Dotyczy to osób, które zarabiają powyżej 1 000 000 zł rocznie i wynosi ona dodatkowe 4 proc.

Danina solidarnościowa jest niezależnym obciążeniem publicznoprawnym od podatku dochodowego: osoby fizyczne nie są zwolnione z zapłaty podatku dochodowego według zasad przewidzianych dla osób fizycznych, w tym również prowadzących działalność gospodarczą, tj. opodatkowanych według skali podatkowej lub metody liniowej. Przy liczeniu daniny należy brać pod uwagę dochody łączne ze wszystkich źródeł, a zatem także dochody z zagranicy, dochody opodatkowane liniowo oraz dochody ze sprzedaży akcji i papierów wartościowych. Jak zatem rozumieć trzeci próg dochodowy? Oto metoda:

Przy wysokości zarobków powyżej 1 000 000 złotych, stawka ich opodatkowania przedstawia się następująco:

  • zarobki do kwoty 85 528 złotych - stawka 17,75 proc.
  • zarobki powyżej kwoty 85 528 złotych - stawka 32 proc.
  • zarobki powyżej kwoty 1 000 000 złotych - stawka 32 proc. + dodatkowe 4 proc.