Tatry. Rysy mają mniej niż 2500 m, a inne szczyty? "Trzeba będzie poprawić wiele atlasów i podręczników"

Rysy mają mniej niż 2500 m, z kolei Świnica jest wyższa o metr, a Skrajny Granat na Orlej Perci o 3 metry - wynika z pomiarów przeprowadzonych przez naukowców z Wrocławia. Po przeprowadzeniu 570 pomiarów na tatrzańskich szlakach badacze wskazali, że trzeba będzie poprawić dane zawarte w atlasach i podręcznikach.

Kampania pomiarowa wysokości szczytów w Tatrach Wysokich i Zachodnich, która pozwoliła zrewidować wysokości polskich gór, dobiegła końca - podają naukowcy z Instytutu Geodezji i Geoinformatyki Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu w komunikacie.

W celu wykonania pomiarów pracownicy i doktoranci przebyli łącznie 231,7 km szlaków górskich, pokonując różnicę wysokości (w górę i w dół) równą 39963 metrów - ponad czterokrotnie więcej niż wysokość Mount Everest.

Naukowcy przeprowadzili łącznie 570 pomiarów na tatrzańskich szlakach o długości ponad 200 km, w wyniku których, jak wskazano, trzeba będzie poprawić wiele atlasów i podręczników.

Więcej o nauce przeczytasz na stronie głównej Gazeta.pl

Mateusz Waligóra w Tatrach''Wracam zachwycony. Jak z każdej wyprawy po Polsce''. Mateusz Waligóra ukończył trwającą ponad miesiąc podróż przez Tatry

Naukowcy: Świnica wyższa o metr

"W większości atlasów, podręczników, przewodników, a nawet na szlakach turystycznych można się spotkać z informacją, że wysokość Świnicy to 2301 m. Wykonane pomiary lotnicze wskazywały od niedawna, że szczyt może być nieco wyższy, jednak niska dokładność pomiarów lotniczych nie pozwoliła na rozstrzygnięcie sporu dotyczącego właściwej wysokości" - czytamy w komunikacie.

Naukowcy podają, że pomiary satelitarne wykonane na szczycie Świnicy techniką bezpośrednią GNSS pozwoliły określić wysokość szczytu. "Dziś już wiemy, że wysokość Świnicy wynosi 2302,36 m, czyli jest o ponad 1 m wyższa, niż wcześniej zakładano. Jest to wysokość naturalnego głazu znajdującego się na szczycie" - podkreślono.

Nieco poniżej szczytu znajduje się słupek granicy polsko-słowackiej o wysokości 2301,57 m. "Czasem zdarzają się sytuacje podawania na mapach wysokości punktu geodezyjnego lub słupa zamiast naturalnego szczytu. Na Świnicy pomiary jednoznacznie wskazują, że wysokość podawana w atlasach i podręcznikach powinna zostać poprawiona, gdyż wynosi 2302 m" - wyjaśniają naukowcy.

Mateusz Waligóra w TatrachTatry za Waligórą. Kierunek: biegun

Rysy jednak nie mają więcej niż 2500 metrów

W przypadku Rysów dotychczas podejrzewano, że ich wysokość po polskiej stronie może przekraczać 2500 m, jednakże ze względu na duży błąd pomiarowy systemu lidar nie można było rozstrzygnąć, ile dokładnie wynosi wysokość najwyższej góry w Polsce.

"Bezpośrednie pomiary wykonane na Rysach w trakcie tegorocznej kampanii pozwoliły stwierdzić, że wysokość polsko-słowackiego słupka granicznego to 2499,71 m, czyli w zaokrągleniu do pełnych metrów - 2500 m" - czytamy.

Naukowcy z Wrocławia wskazują, że słupek graniczny nie jest obiektem naturalnym. "Wysokość najwyższej stabilnej skały naturalnej w Polsce to 2499,44 m. Czyli zabrakło dokładnie 6 cm wysokości, żeby w zaokrągleniu móc stwierdzić, że wysokość najwyższego polskiego szczytu (naturalnego) to 2500 m" - podkreślono.

Sprawdzono również wysokość szczytu, który w całości leży po stronie słowackiej. Historyczne źródła wskazywały, że jest on wyższy o 4 metry od tego, który znajduje się w Polsce. Pomiary wykazały jednak, że wysokość wierzchołka słowackiego wynosi 2500,91 m, czyli zaledwie o 1,20 m wyżej niż wierzchołek północno-zachodni, przez który biegnie granica polsko-słowacka.

"Natomiast popularna Bula pod Rysami, którą mija się, zdobywając Rysy od strony polskiej, ma wysokość 2054,90 m (2055 m w zaokrągleniu), a nie jak dotychczas podawano 2054 m" - czytamy w komunikacie.

Mateusz Waligóra w TatrachPorachunki z Kościelcem. Waligóra: Nie wierzę w to, że góry zabijają ludzi. Ludzi zabijają błędy

Tatry. Skrajny Granat niższy o 3 metry, a Pośredni Granat niższy o metr

Orla Perć, najtrudniejszy i najniebezpieczniejszy szlak turystyczny w Polsce, wiedzie od Zawratu przez Kozią Przełęcz i Kozi Wierch, Granaty do Krzyżnego. Dotychczas przyjmowana wysokość Skrajnego Granatu wynosiła 2225 m. "Jak się jednak okazało w wyniku dokładnych pomiarów, właściwa wysokość Skrajnego Granatu to 2228,34 m, czyli o ponad 3 metry więcej niż wcześniej zakładano" - ustalili naukowcy.

Z kolei wysokość Pośredniego Granatu to 2233,07 m - a nie jak podają podręczniki 2234 m. Natomiast wysokość Małego Koziego Wierchu to 2225,53 m, a nie jak wcześniej sądzono - 2228 m.

W atlasach i podręcznikach można napotkać informację, że wysokość Sarniej Skały - szczytu znajdującego się niedaleko Zakopanego - wynosi 1377 m. Jednak jak wynika z dokładnych pomiarów polskich naukowców, właściwa wysokość to 1377,97 m (1378 m w zaokrągleniu), czyli blisko o metr więcej.

Mateusz Waligóra w TatrachPogłoski o śmierci Tatr przez zadeptanie są przesadzone

Jak naukowcy zmierzyli szczyty w Tatrach?

Pomiary zostały wykonane na podstawie obserwacji satelitarnych Globalnych Nawigacyjnych Systemów Satelitarnych (GNSS): GPS, GLONASS, Galileo i BeiDou przy pomocy precyzyjnych, wieloczęstotliwościowych odbiorników geodezyjnych - wyjaśniają naukowcy. Wykonano je z wykorzystaniem poprawek generowanych przez państwowy system Aktywnej Sieci Geodezyjnej ASG-EUPOS oraz poprawek sieciowych czasu rzeczywistego (RTN) w oparciu o stacje referencyjne na terenie Polski i Słowacji.

Wysokości elipsoidalne zostały zredukowane do systemu wysokości "Amsterdam", czyli PL-EVRF2007-NH, w oparciu o model Geoida 2021. Został on opracowany w 2021 r. To najdokładniejszy dotychczas model przebiegu poziomu morza pod powierzchnią Polski, a także pierwszy model, który uwzględnia zarówno pomiary na obszarze Polski, jak i w krajach ościennych - czytamy w komunikacie.

Model Geoida 2021 powstał na bazie pomiarów geodezyjnych różnic wysokości, tzw. niwelację precyzyjną, pomiary grawimetryczne, jak i pomiary satelitarne GPS. Ponadto zostały uwzględnione modele gęstości skał w skorupie ziemskiej aż do granicy skorupy i płaszcza ziemskiego, a także numeryczne modele terenu, które odgrywają szczególną rolę w terenach górskich w zakresie stosowanych poprawek obliczeniowych.

Zobacz wideo Bożek: Sam widziałem jak ludzie w Tatrzańskim Parku Narodowym dokarmiali zwierzęta. Coś nieprawdopodobnego
Więcej o: