Firefox 3 od podstaw

W połowie maja Fundacja Mozilla udostępniła niemal finalną wersję przeglądarki Firefox 3. Dla użytkowników, którzy nadal korzystają z Internet Explorera to dobry moment, aby przesiąść się na ognistego lisa.

Internet Explorer to najpopularniejsza przeglądarka na świecie. Korzysta z niej 78 proc. użytkowników. Drugie miejsce zajmuje Firefox 2 (16 proc. - dane z marca 2008 według TheCounter.com). Ten ostatni program został stworzony przez Fundację Mozilla, organizację non-profit utworzoną w 2003 roku oraz Korporację Mozilla - biznesowe ramię Fundacji istniejące od 2005.

Wbrew pozorom Firefox 2 wcale nie jest najszybszą przeglądarką. Pod koniec ubiegłego roku znany bloger Jeff Atwood opublikował wyniki testów stabilnych wersji najważniejszych aplikacji do surfowania w sieci. Okazało się, że Fx 2 jest wolniejszy od innego programu - Opery 9. Gorszy rezultat osiągnął tylko Internet Explorer 7. Nowa wersja Firefoksa - oznaczona numerem 3 - pozwoliła jednak odzyskać Mozilli palmę pierwszeństwa.

Użytkownicy IE, którzy chcą przesiąść się na Fxa 3 powinni zwrócić uwagę na różnice dotyczące nazewnictwa. Oto przykłady:

Dodatkowo osoby, które dotychczas korzystały z Internet Explorera 6 będą musiały zapoznać się z mechanizmem przeglądania stron WWW w kartach. Ta funkcja jest dostępna także w IE7. Działa w ten sposób, że kolejne witryny pojawiają się w zakładkach w ramach tego samego okna programu, a nie - jak wcześniej - w kolejnych instancjach.

Aktualna oficjalna wersja Firefoksa jest oznaczona numerem 2.0.0.14. Można ją pobrać tutaj . Jednak w tym poradniku zajmiemy się edycją 3. Obecnie znajduje się ona na etapie Release Candidate 1 - to coś więcej niż testowa beta, ale nadal nie ostateczny produkt. Ten pojawi się w ciągu najbliższych tygodni.

Konfiguracja

Po zainstalowaniu i uruchomieniu użytkownik powinien w pierwszej kolejności dopasować aplikację do własnych potrzeb - wejść do menu Narzędzia i kliknąć polecenie Opcje. Pojawi się nowe okno, a w nim kilka paneli:

- Główne. Tu zmienia się stronę startową - na przykład na https://www.gazeta.pl;). Adres serwisu da się wpisać ręcznie lub skorzystać z przycisków Użyj bieżących stron albo Użyj zakładki. Alternatywnie internauta może z rozwijalnej listy wybrać polecenie wyświetl pustą stronę. Druga ramka pozwala na zdefiniowanie gdzie mają być zapisywane pobrane pliki. Trzecia uruchamia menedżera zainstalowanych dodatków (wtyczek).

- Karty. Jak wspominaliśmy, Fx wyświetla witryny w kartach. Warto więc upewnić się, że jest włączona opcja Nowe strony powinny być otwierane: w nowej karcie. Według uznania można aktywować ostrzeżenia. Odnośnik W nowej karcie przechodź... pozwala wybrać, czy kolejne elementy mają być przenoszone na pierwszy plan, czy też odpalane w tle.

- Treść. Tu blokuje się wyskakujące okienka (zazwyczaj zawierają one reklamy), wyłącza obrazki, obsługę JavaScriptu i Javy (te dwa ostatnie elementy są wymagane, jeśli użytkownik korzysta ze stron flashowych - np. YouTube, aplikacji online - np. Gmail, Zoho - czy bankowości elektronicznej). W drugiej ramce zmienia się ustawienia czcionki (zalecane kodowanie to Unicode UTF-8), w kolejnej - języka.

- Aplikacje. Czwarty panel prezentuje listę obsługiwanych przez Firefoksa typów plików wraz ze skojarzonymi z nimi czynnościami. Tu użytkownik decyduje czy dany zasób ma być automatycznie zapisywany na dysk, otwierany w tradycyjny sposób czy w oknie przeglądarki (jeśli zainstalowano odpowiednią wtyczkę).

- Prywatność. Ta grupa ustawień pozwala chronić komputer przed złośliwym oprogramowaniem i atakami hakerskimi. Pierwsza ramka włącza lub wyłącza historię przeglądanych stron, pobranych plików czy danych wprowadzonych w formularzach. Drugi element to Ciasteczka. Trzeba je akceptować, bo inaczej wiele witryn nie działa. Ale warto zaznaczyć Zawsze czyść prywatne dane przy zamykaniu programu Firefox (w Ustawieniach można wybrać szczegóły).

- Bezpieczeństwo - Tutaj należy włączyć wszystkie opcje w pierwszej ramce. Przycisk Wyjątki dodaje serwisy, które są uprawnione do instalowania wtyczek. Hasła zarządzają kodami. Najlepiej wyłączyć opcję Pamiętaj hasła do witryn - tę funkcję można stosować tylko wtedy, gdy użytkownik jest pewien, że nikt prócz niego nie ma dostępu do danego komputera.

- Zaawansowane. Panel ten zawiera aż cztery zakładki. Pozwalają one na aktywowanie modułu sprawdzania pisowni, określenie ustawień połączenia internetowego, włączenie automatycznych aktualizacji, protokołów szyfrujących, certyfikatów itd.

Interfejs

Po zakończeniu tego etapu warto bliżej przyjrzeć się interfejsowi Firefoksa. Oprócz głównego okna, gdzie są wyświetlane strony WWW, program posiada menu oraz kilka pasków. Pierwszy zawiera pole adresu - tutaj wpisuje się URL. Obok umieszczono pole ze zintegrowanymi wyszukiwarkami - np. Google, Allegro, Wikipedia.

Drugi pasek zawiera skróty do najczęściej używanych poleceń (Wstecz, Dalej, Odśwież itp.). Te elementy modyfikuje się, klikając prawym klawiszem myszy w puste miejsce paska i wybierając polecenie Dostosuj. Pojawi się nowe okno z nieużywanymi skrótami. Aby zacząć z któregoś korzystać, trzeba chwycić go lewym klawiszem myszy i upuścić obok już aktywnego. W oknie można także zdecydować, czy ikony powinny być małe, czy duże i czy mają mieć tekstowe etykiety.

Trzeci pasek to linki do najczęściej przeglądanych serwisów WWW. Aby zmienić jego zawartość należy z menu Zakładki wybrać polecenie Zarządzaj zakładkami, a następnie przejść do katalogu Pasek zakładek. Wpisy można przesuwać przez chwycenie lewym klawiszem myszy. Alternatywnie da się złapać ikonkę strony na pasku adresu i upuścić ją obok innych zakładek. Link zostanie dodany.

Wtyczki

Firefox obsługuje zewnętrzne wtyczki. Rozszerzają one funkcje programu, zmieniają jego interfejs. Zarządzanie tymi pluginami odbywa się za pośrednictwem specjalnego panelu dostępnego pod poleceniem Dodatki w menu Narzędzia. Tu da się włączać i wyłączać, a także całkowicie usuwać poszczególne elementy. Instalacja odbywa się poprzez jeden z licznych serwisów z wtyczkami.

Nie warto przesadzać z liczbą dodatków, bo mogą spowalniać przeglądarkę. Godne polecenia rzeczy to:

- NoScript - blokuje JavaScript i XSS.

- FlashGot - ułatwia pobieranie plików.

- PDF Download - ułatwia pobieranie PDF-ów.

- Firebug - proste narzędzie dla webmasterów, umożliwiające analizę kodu witryn WWW.

Nie wszystkie dodatki prezentowane na stronie Mozilli są obecnie kompatybilne z Firefoksem 3. Nowe wersje mogą pojawiać się jeszcze przez najbliższe tygodnie.

Więcej o: