Czy pieniądze na PPK są dziedziczne? Czy rząd może je "ukraść"? Odpowiadamy na pytania o Pracownicze Plany Kapitałowe

PPK już zaczynają działać w pierwszych firmach. W ciągu najbliższych niespełna dwóch lat Pracownicze Plany Kapitałowe mogą objąć ponad 11 mln pracowników, nie dziwi więc spore zainteresowanie informacjami o nich. O ile niższą pensję otrzymam? Ile można zyskać na PPK? Czy pieniądze z PPK są dziedziczne? Czy rząd ich nie "ukradnie"? Dziś odpowiadamy m.in. na te pytania i jednocześnie czekamy na kolejne od naszych czytelników.

Czy jestem już w PPK?

Jeśli będziesz już uczestnikiem Pracowniczych Planów Kapitałowych, zostaniesz o tym poinformowany przez pracodawcę. Ta wiadomość na pewno Ci nie umknie. Choć symbolicznym startem Pracowniczych Planów Kapitałowych w największych firmach (zatrudniających co najmniej 250 osób na koniec 2018 r.) był 1 lipca br., to nawet jeśli pracujesz w takiej spółce, jeszcze niekoniecznie masz PPK.

1 lipca był dniem, w którym największe firmy zostały objęte ustawą o Pracowniczych Planach Kapitałowych. Jednak czas na zawarcie umowy o zarządzanie PPK m.in. z towarzystwem funduszy inwestycyjnych, powszechnych towarzystwem emerytalnym czy firmą ubezpieczeniową mają one do 25 października. Potem mają jeszcze 10 dni roboczych - czyli do 12 listopada br. - aby zawrzeć umowę o prowadzeniu PPK w imieniu i na rzecz swoich pracowników. A zatem możliwe, że członkiem PPK zostaniesz dopiero w listopadzie - choć oczywiście wiele firm nie czeka na ostatni dzwonek i PPK założyło pracownikom już teraz.

W mniejszych firmach wdrożenie PPK nastąpi w kolejnych półroczach, zgodnie z tabelą poniżej. W tym przypadku także nie ma się co do końca sugerować datami początkowymi objęcia przepisami o PPK, np. 1 stycznia 2020 r. dla firm zatrudniających co najmniej 50 osób. One czas na zawarcie umowy o zarządzanie PPK mają do 24 kwietnia, a na umowę o prowadzenie PPK do 11 maja. 

.. źródło: Compensa

O ile niższą pensję otrzymam?

Podstawowa składka miesięczna pracownika na PPK wynosi 2 proc. wynagrodzenia brutto, czyli np. 80 zł dla osoby zarabiającej 4 tys. zł brutto. O tyle mniej otrzyma "na rękę". Jest jeden wyjątek - jeśli pracownik zarabia mniej niż 120 proc. płacy minimalnej (czyli w 2019 r. 2700 zł), może płacić składkę na PPK tylko 0,5 proc.

Dodatkowym kosztem będzie zaliczka na podatek dochodowy od wpłaty pracodawcy na PPK. Tak - pracodawca dorzuca od siebie 1,5 proc. (czyli np. 60 zł miesięcznie osobie zarabiającej 4 tys. zł brutto), ale jest to przychód pracownika i podlega opodatkowaniu. Nie mówimy o wysokich kwotach - to 11 zł miesięcznie przy zarobkach 4 tys. zł brutto. Warto jednak o tym podatku pamiętać, kiedy będziemy cieszyć się z dorocznej dopłaty rządowej 240 zł dla osób odkładających na PPK. Sami w części ją sobie sfinansujemy.

Zatem przykładowy pracownik z pensją brutto 4 tys. zł bez PPK otrzymałby pensję ok. 2854 zł "na rękę". Uczestnicząc w PPK dostanie ok. 2763 zł, czyli o ok. 91 zł mniej. 

Czytaj też: Odkładasz na PPK? Zapłacisz wyższy podatek. Sam sfinansujesz własną dopłatę od rządu

Choć do PPK automatycznie są lub będą zapisani wszyscy pracownicy (do 55 lat), to swobodnie można się z nich "wypisać". W tym celu należy złożyć u pracodawcy deklarację o rezygnacji z dokonywania wpłat na PPK. Taką deklarację należy odnawiać co cztery lata.

Ile można na tym zyskać?

Niestety, to chyba najtrudniejsze ze wszystkich możliwych pytań o PPK, z co najmniej dwóch powodów.

Po pierwsze, założeń jest piekielnie dużo. Niektóre oczywiście każdy z osobna może ustalić - np. w jakim wieku przystępuje do PPK, w jakim wieku wypłaci pieniądze, jak będzie te pieniądze wypłacał (można np. wszystkie na raz, albo np. 25 proc. od razu a resztę w comiesięcznych "ratach" przez 10 lat), ile będzie odkładał (czy tylko obowiązkowe 2 proc. czy więcej) itd. Ale mnóstwo spraw jest poza nami - np. czy i jakie zyski będą dawały inwestycje PPK albo jak będzie w ciągu kilkudziesięciu latach wyglądała sytuacja z płacą i z pracą (bezrobotni nie odkładają na PPK). 

Po drugie, wszelkie wyliczenia można robić przy założeniu, że przez najbliższych kilkadziesiąt lat nikt przy programie nie będzie majstrował. Nie mówimy tu o likwidacji PPK, ale każda zmiana np. w poziomie obowiązkowej wpłaty pracodawcy albo pracownika czy poziomie opłat dla firm finansowych za prowadzenie PPK może sporo namieszać.

Najogólniej rzecz ujmując, należy liczyć, że w zależności od wieku PPK dołożą do emerytury zwykle od kilkuset do zapewne ok. 1-2 tys. zł. Każdy wyliczenia dla siebie może poczynić w specjalnym kalkulatorze.

.. mojeppk.pl

Czy środki na PPK są dziedziczne?

Zgodnie z ustawą, środki zgromadzone na PPK są dziedziczne. Najprościej rzecz ujmując, po śmierci uczestnika PPK połowa środków trafia do jego małżonka (w przypadku wspólnoty majątkowej). Reszta trafia do osób uprawnionych, które za życia wskazał uczestnik PPK (można "uprawnić" wiele osób i wybrać różne proporcje.), a jeśli ich nie ma, to do masy spadkowej i podlega dziedziczeniu na zasadach ogólnych.

Podobnie w przypadku, gdy uczestnik PPK nie był zamężny lub żonaty. Wtedy jego środki trafią do osób uprawnionych albo do masy spadkowej.

Co ważne, domyślnym sposobem wypłaty środków z PPK, czy to małżonkowi, czy osobom uprawnionym, jest transfer na PPK, IKE (Indywidualne Konto Emerytalne) lub PPE (Pracowniczy Pogram Emerytalny). Dopiero na specjalny wniosek możliwa jest wypłata w formie pieniężnej.

Czy rząd nie "ukradnie" tych pieniędzy?

Po niejednym zamieszaniu z Otwartymi Funduszami Emerytalnymi - np. przeniesieniu środków na subkonta w ZUS (reforma przeprowadzona w 2014 r.) czy planach całkowitej likwidacji OFE, ale z opłatą przekształceniową - wiele osób ma ograniczone zaufanie do kolejnego politycznego pomysłu na bogatszą "jesień życia". Pojawiają się obawy, że środki na PPK za jakiś czas mogą być dla polityków łakomym kąskiem.

Jak jest z PPK? Na każdym kroku słyszymy, że środki na nich będą prywatne i nie będzie możliwe zagarnięcie ich przez państwo. Zapisano to także w ustawie, chociaż oczywiście ostrożni mogą powiedzieć, że to tylko jeden przepis, który łatwo usunąć.

fragment ustawy o PPKfragment ustawy o PPK .

Jedynym wyjątkiem od tej "prywatnej własności uczestnika PPK" będzie sytuacja, gdy ten wypłaci środki przed czasem (czyli przed ukończeniem 60 lat). Wówczas straci on wszystkie dopłaty państwa. Dodatkowo 30 proc. wpłat pracodawcy trafi na subkonto pracownika w ZUS jako składka na ubezpieczenie społeczne.

Reasumując, ze środkami na PPK jest trochę jak np. z oszczędnościami na lokatach bankowych. Historia zna już przypadki, gdy politycy w potrzebie sięgali po prywatne pieniądze obywateli. Jednak trudno w kontekście PPK uważać obecnie taki scenariusz za realny.

PPKPPK Marta Kondrusik

Jeśli macie inne pytania dotyczące PPK, na które chcielibyście uzyskać odpowiedź, możecie zdawać je w komentarzach pod tym tekstem lub na naszym profilu w serwisie Facebook.

Czytaj też: Ruszają Pracownicze Plany Kapitałowe. Za 2 proc. swojej pensji masz dostać godniejszą jesień życia

Zobacz wideo
Więcej o: