Analiza NIK wykazała, że w 2023 r. wzrósł stopnień niezbilansowania przychodów i kosztów państwowych funduszy celowych. Część funduszy nadal finansowała zadania niezwiązane z celami, dla których zostały utworzone. W 73 proc. badanych przypadków środki rezerwy ogólnej były wykorzystywane niezgodnie z ich interwencyjnym charakterem - wynika z analizy izby, którą cytuje portal wnp.pl za PAP.
NIK: Finansowanie KPO odbywało się poza budżetem
Najwyższa Izba Kontroli powiadomiła, że w ubiegłym roku odnotowano kolejny wyraźny wzrost środków planowanych w rezerwach celowych, które stanowiły łącznie 17,5 proc. limitu wydatków budżetu państwa i budżetu środków europejskich. NIK zgłosiła zastrzeżenia do planowania części z tych rezerw.
Według izby ponownie planowano i przekazywano środki w formie skarbowych papierów wartościowych z pominięciem budżetu państwa. W 2023 r. przekazano w ten sposób obligacje skarbowe o wartości nominalnej 21,6 mld zł. Z kolei potrzeby pożyczkowe netto budżetu państwa gwałtownie wzrosły i osiągnęły wartość 137,6 mld zł.
"Na koniec 2023 r. odnotowano ponad dwudziestoprocentową różnicę (363,1 mld zł) pomiędzy wielkością długu publicznego obliczaną według zasad przyjętych przez Unię Europejską a wielkością tego długu ustalaną według zasad krajowych" - czytamy. Według NIK deficyt wykonany przez jednostki pozabudżetowe wyniósł 50,4 mld zł, a deficyt budżetu państwa "nie jest już wiarygodnym wskaźnikiem oceny finansowej państwa". W środę analizą NIK mają się zająć sejmowe komisje, w tym Komisja Finansów Publicznych.
Rewizja KPO. "Udało nam się wynegocjować 95 procent"
Tymczasem obecny rząd przeprowadza rewizję Krajowego Planu Odbudowy. Ministerka funduszy Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz zapowiedziała w poniedziałek, że cały proces rewizji powinien zostać zamknięty do końca lipca. - Udało nam się wynegocjować 95 proc. tego, co polski rząd oczekiwał, że wynegocjujemy, jeśli chodzi o rewizję, czyli prawie wszystko będzie tak, jak chcieliśmy - mówiła Katarzyna Pełczyńska Nałęcz.
Rząd wynegocjował m.in. przesunięcie dodatkowych 2,5 mld zł na unowocześnienie rolnictwa oraz brak podatku od samochodów spalinowych i program wsparcia zakupu aut elektrycznych. Polska otrzymała pierwszą płatność z KPO w wysokości 27 mld zł. Kolejna płatność ma opiewać na kwotę kilkudziesięciu mld złotych. Rząd będzie wnioskował o ten przelew po wakacjach. Natomiast w pierwszej połowie 2025 r. rząd ma przygotować kolejną, trzecią rewizję KPO w porozumieniu z Brukselą.
