Według doniesień Portalu Samorządowego ZUS przesłał komunikat do Polskiej Agencji Prasowej, z którego wynika, że każda osoba, która prowadziła pozarolniczą działalność i w 2022 roku podlegała ubezpieczeniu zdrowotnemu oraz była opodatkowana podatkiem dochodowym według skali, liniowo lub ryczałtem ewidencjonowanym, miała obowiązek rocznego rozliczenia składki na ubezpieczenie zdrowotne. Pojawiły się jednak rozbieżności, które zwróciły uwagę ZUS.
ZUS współpracuje z KAS. Czy będą masowe kontrole dotyczące składki zdrowotnej?
Rzecznik ZUS Paweł Żebrowski zwrócił uwagę, że ZUS i KAS (Krajowa Administracja Skarbowa) ściśle współpracują od lat i wymieniają ze sobą dane. "Jest to nie tylko standardowa praktyka, ale też ustawowy obowiązek. Przepisy precyzują, jakie informacje mają być przekazywane w odniesieniu do rozliczenia rocznego składki zdrowotnej. Zgodnie z art. 82 ust. 2e ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych Zakład Ubezpieczeń Społecznych wymienia dane z KAS o przedsiębiorcach w zakresie formy opodatkowania oraz wysokości przychodów lub dochodów, a w przypadku niektórych ubezpieczonych także kwoty należnego podatku" - przekazał rzecznik PAP, cytowany przez Portal Samorządowy.
Zgodnie z przepisami ustawy zdrowotnej, jeżeli w danych pojawi się rozbieżność, KAS informuje o tym fakcie ZUS. "Co istotne, sam fakt pojawienia się takiej informacji nie oznacza, że sprawa będzie wymagać kontaktu z przedsiębiorcą. Wiele spraw jest wyjaśniana w komunikacji na poziomie obu instytucji. Często takie różnice są uzasadnione i nie mają wpływu na rozliczenie składki zdrowotnej. I jest to sytuacja całkowicie prawidłowa. Nie ma mowy o masowych kontrolach" - zapewnił ekspert.
Składka zdrowotna i rozbieżności w kwotach. ZUS wysyłał pisma o wszczęciu postępowania
Rzecznik ZUS wskazał, że definicja dochodu lub przychodu, który jest podstawą wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne, jest inna, niż definicje przyjęte na gruncie podatkowym. To może spowodować różnice w kwotach wykazywanych w dokumentach. Różnica między danymi przekazanymi do ZUS i organów podatkowych może wystąpić m.in. w sytuacji, kiedy płatnik nie podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu działalności gospodarczej podczas wszystkich miesięcy w roku kalendarzowym. Wówczas dochód lub przychód za okres niepodlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu nie jest uwzględniany przy ustalaniu podstawy wymiaru składki zdrowotnej.
Jak informowaliśmy, rozbieżności występują także u przedsiębiorców, którzy prowadzą podatkową księgę przychodów i rozchodów oraz sporządzają remanent towarów na początek i na koniec roku. Czasem okazuje się, że dochód podatkowy różni się u nich od składkowego o kilkaset tysięcy zł. Rozbieżności mogą wystąpić także u tych, którzy sprzedawali środki trwałe lub zawiesili działalność na okres kilku miesięcy.
W ostatnim czasie pojawiły się doniesienia, że ZUS wysyłał pisma o treści: "Zawiadamiamy o wszczęciu postępowania administracyjnego i prosimy o wyjaśnienie rozbieżności między dochodem z rocznego rozliczenia składki zdrowotnej a wykazanym w zeznaniu PIT". W takim przypadku zazwyczaj wystarczy dostarczyć faktury, lub księgi przychodów i rozchodów, ale ZUS może domagać się także rachunku zysków i strat.
