NIK krytycznie o Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych
"Nierzetelne przygotowanie podstaw funkcjonowania Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych wydatkującego corocznie kilkadziesiąt miliardów złotych negatywnie wpłynie na fundamentalny cel jego utworzenia, jakim było przyspieszenie modernizacji Sił Zbrojnych RP w obliczu rosnących zagrożeń" - stwierdzono w raporcie. To wynik dwóch doraźnych kontroli wykonania planów finansowych Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych (FWSZ lub Fundusz) za rok 2022 i 2023, których ustalenia wskazują na systemowe oraz przede wszystkim aktualne zagrożenia dla rozwoju polskich Sił Zbrojnych.
Brak planu spłaty
NIK zwraca uwagę, że do 2035 roku koszty pożyczek lub emisji obligacji wyniosą 403 mld zł, choć jednocześnie zaplanowano zasilenie Funduszu kwotą 46,1 mld zł, co pozwoli pokryć niespełna 12 proc. potrzebnej kwoty. Negatywny obraz powyższych ustaleń dopełnia fakt, że wszystkie dane prognostyczne będące w posiadaniu MON były nieaktualne i niedoszacowane, co wskazuje, że powyższa kwota niedoboru może być jeszcze wyższa - uważają kontrolerzy.
Bieżące problemy Funduszu
Izba szczególnie krytykuje brak planu spłaty nowych zobowiązań oraz pominięcie kosztów VAT przy zakupie sprzętu. Kontrolerzy podkreślają, że przez te braki trzeba na bieżąco szukać pieniędzy w budżecie obronnym, co opóźnia, ogranicza albo nawet uniemożliwia realizację wcześniej zaplanowanych zadań. NIK podkreśla, że prognoza finansowa powinna opierać się na rzetelnej analizie i realistycznych możliwościach budżetowych - inaczej konieczne mogą być zmiany w już zaplanowanych zadaniach.
Problem z realizacją planu
Plan na 2023 rok wykonano jedynie w połowie - na realizację wydatków obronnych zaplanowano kwotę blisko 45,9 mld zł, zaś wykonano je w kwocie 23,3 mld zł. Izba zauważa, że do niskiej realizacji planu przyczyniło się przyjęcie nierealnych założeń w zakresie możliwości pozyskania finansowania poszczególnych kontraktów. Nierealnym założeniem było według NIK ujęcie w harmonogramie wydatków Funduszu zamiaru pozyskania finansowania dla trzech nowych kontraktów z tzw. pakietu koreańskiego na łączną kwotę ponad 16 mld USD, pomimo niezakończonej procedury pozyskiwania finansowania dla zawartych poprzednio umów.
Czytaj też: "Ogromny kontrakt polskiej firmy zbrojeniowej. Kupili 'nasz produkt numer jeden'".
Źródła: IAR, NIK
