Trąba powietrzna przeszła w niedzielę 18 sierpnia w godzinach popołudniowych przez miejscowość Powiercie-Kolonia w Wielkopolsce. Straż Pożarna w Kole odnotowała kilka interwencji. To siódma trąba powietrzna zaobserwowana w tym roku w Polsce.
Trąba powietrzna pojawiła się około godziny 16:50, czytamy na profilu Polscy Łowcy Burz, na którym udostępniono nagranie nieznanego autora. Zjawisko było krótkotrwałe, dodaje Łukasz Kukliński - Wielkopolski Łowca Burz. Trąba powietrzna według wstępnych ustaleń uszkodziła sieć energetyczną i osiem budynków, m.in. zrywając z nich dachy.
Trąba powietrzna w Wielkopolsce. Już siódma w tym roku
226 trąb powietrznych odnotowano w Polsce w latach 2010-2023 (o statusie QC0+, czyli wstępnie zweryfikowanych), wynika z danych European Severe Weather Database (ESWD), które przywołuje Centrum Modelowania Meteorologicznego IMGW. Każdego roku w Polsce występowało co najmniej 10 trąb powietrznych rocznie, z wyjątkiem roku 2015, gdy odnotowano tylko cztery takie przypadki. Wyjątkowo duża liczba tych zjawisk nawiedziła Polskę w latach 2021 i 2022, gdy było ich odpowiednio - 31 i 33.
"W zależności od siły zjawiska, w rozważanym okresie odnotowano 2 sytuacje z trąbami o sile F3 (prędkość wiatru szacowana na 254–332 km/h), 27 o sile F2 (181–253 km/h), 47 o sile F1 (117–180 km/h) i 24 sytuacje występowania trąb powietrznych o sile F0 (64–116 km/h). W przypadku pozostałych 126 sytuacji nie określono intensywności zjawiska, co dotyczy przede wszystkim trąb występujących w obrębie Bałtyku, które nie powodując szkód nad powierzchnią wody, nie mogą zostać sklasyfikowane" - czytamy.
Najwięcej trąb powietrznych odnotowano na wybrzeżu, szczególnie w okresie wrzesień-październik, gdy występują najlepszy warunki sprzyjające powstawaniu trąb wodnych. Jeśli chodzi o lądowe trąby powietrzne, to najwięcej odnotowano ich w centrum oraz na południu i południowym wschodzie kraju.
Region Wielkopolski wyróżnia się na mapie pod względem zarejestrowanych trąb powietrznych za sprawą 17 lutego 2022 roku. Wówczas jednego tylko dnia w całym kraju wystąpiło 27 takich zjawisk (ponad 11 proc. wszystkich odnotowanych trąb powietrznych z ostatnich 14 lat). 15 z nich zostało sklasyfikowanych jako F2. Większość trąb powietrznych odnotowanych tego dnia miała miejsce na wschodzie i południu woj. wielkopolskiego.
Prognoza pogody na 19 sierpnia. Burze nie odpuszczają
W niedzielę 18 sierpnia IMGW wieczorem wydało ostrzeżenie meteorologiczne przed burzami w niemal całym kraju. Te się utrzymuje również w poniedziałek rano, choć nie obejmuje już północy i północnego zachodu Polski. W województwie dolnośląskim IMGW ostrzega przed burzami 3 stopnia. Na południe od Warszawy i Łodzi burze mogą osiągać drugi stopień i jedynie w centralnym pasie od Poznania po Białystok będą łagodniejsze burze pierwszego stopnia.
Polscy Łowcy Burz ostrzegają natomiast przed zalaniami i powodziami błyskawicznymi, które mogą wystąpić w efekcie kumulacji deszczu. "Zgodnie z prognozą, strefy ulewnych opadów deszczu z południowego - zachodu, z lokalnie wbudowanymi komórkami burzowymi - powoli rozszerzają swój zasięg o centrum kraju: wgłąb woj. wielkopolskiego, a nad ranem wkroczą nad Ziemię Łódzką, woj. świętokrzyskie i Małopolskę. Na wschód od woj. mazowieckiego, znajduje się ośrodek niskiego ciśnienia, który oddziałuje na obecne, niebezpieczne warunki pogodowe. Kieruje się na północny - wschód, a jego cyklonalny ruch sprawia, że rozległa strefa ulewnych opadów deszczu nad Dolnym Śląskiem, Wielkopolską i częściowo nad woj. lubuskim, łódzkim - utrzyma się do godzin porannych" - czytamy we wpisie Łowców Burz z poniedziałku o godz. 3:30.
Czy zmiany klimatu wpływa na siłę i częstotliwość trąb powietrznych?
Według rządowego dokumentu "Polityka ekologiczna państwa" na skutek zmian klimatu "coraz częściej będzie można zaobserwować silne wiatry, a nawet towarzyszące im incydentalne trąby powietrzne i wyładowania atmosferyczne, które mogą znacząco wpłynąć m.in. na rolnictwo, budownictwo oraz infrastrukturę energetyczną i transportową". Naukowcy zwracają jednak uwagę, że burze i tornada to złożone zjawiska i na razie nie jest do końca jasne, jak globalne ocieplenie wpłynie na ich siłę i częstość występowania.
- Aby powstała silna burza, muszą zostać spełnione trzy warunki, a wraz z ocieplającym się klimatem bardzo trudno jest określić, jak te poszczególne elementy będą się zmieniały - tłumaczył w rozmowie z Gazeta.pl dr Mateusz Taszarek z UAM. [LINK Polski łowca burz w USA: zmiany klimatu dorzucają niepewność, ale burze mogą być częstsze] Niektóre dotychczasowe badania sugerują, że, że burze mogą być częstsze, ale mniej intensywne, jednak naukowcy wciąż badają te zależności. Z kolei warunki sprzyjające powstawaniu trąb powietrznych w Polsce nie uległy większej zmianie na przestrzeni ostatnich dekad - mówił Taszarek. Częściej za to dokumentujemy ich pojawienie się np. nagrania z telefonów komórkowych, co może sprawiać wrażenie, że jest ich więcej.
Więcej o skutkach kryzysu klimatycznego i rozwiązaniach, jakie mamy w walce z nim, przeczytasz w serwisie Zielona.Gazeta.pl.
