Pompy ciepła zmieniają wszystko. Zima ujawniła ukryty problem

Zima i mróz sprawiły, że w krajowym systemie elektroenergetycznym wystąpiło znacznie większe poranne zapotrzebowanie na prąd. Dużą rolę w jego poborze odegrały pompy ciepła.
pompy ciepła (zdjęcie ilustracyjne)
Ingrid Balabanova / Shutterstock

Nowe godziny szczytów zapotrzebowania

Mroźna aura od początku roku sprawiła, że zwiększyło się zapotrzebowanie na energię elektryczną. Jak podały Polskie Sieci Elektroenergetyczne (PSE) pojawiły się poranne szczyty zapotrzebowania, które przewyższały dotychczasowe szczyty popołudniowe i wieczorne.

"Porównując profile zapotrzebowania między styczniem 2025 a styczniem 2026, widać wyraźną zmianę zarówno poziomu, jak i kształtu. W godzinach porannych zarysowuje się nowy szczyt zapotrzebowania, który jest istotnie wyższy od szczytu wieczornego. W porównaniu do ubiegłego roku, dla niektórych dni, jest to nawet ok. 2-3 GW więcej w szczycie porannym" - wyjaśnił Konrad Purchała, wiceprezes PSE.

Zobacz wideo Paweł Lachman: Prąd będzie taniał i nie będzie rachunków grozy przy pompach ciepła

Pompy ciepła i klimatyzatory zdominowały pobór prądu

Wiceprezes wspomniał, że kluczowe znaczenie ma niska temperatura i ogrzewanie elektryczne. Zwłaszcza pompy ciepła oraz klimatyzatory z funkcją grzania mają duży wpływ. Przesunięcie godzin szczytu wynika z tego, że budynki w nocy, przy najniższych temperaturach, tracą najwięcej ciepła, a wiele gospodarstw obniża też nocą temperaturę wewnętrzną. Poranne "dogrzewanie" powoduje wyraźny skok poboru mocy, gdy wieczorem budynek jest już najczęściej nagrzany po całym dniu pracy systemu grzewczego. 

"W efekcie ogrzewanie elektryczne tworzy nowy typ profilu dobowego: zamiast dominującego szczytu wieczornego pojawia się silny wzrost zapotrzebowania rano i podtrzymany, wysoki poziom w ciągu dnia. Wieczór staje się okresem raczej stabilizacji niż gwałtownego wzrostu zużycia, co zasadniczo zmienia sposób, w jaki system elektroenergetyczny musi bilansować popyt" - stwierdził wiceprezes.

Znaczenie ma sprawność pomp ciepła

Duże znaczenie ma także sprawność pomp ciepła - wyższa przy wyższej temperaturze zewnętrznej. Jak zaznacza Purchała, w ciągu dnia pracuje ona efektywniej i zużywa mniej energii na jednostkę dostarczonego ciepła. W wielu systemach sterowania zwiększa się więc ich aktywność za dnia, a ogranicza w nocy. Często też pompy ciepła współdziałają z panelami fotowoltaicznymi (PV), co często pozwala obniżyć rachunki za dogrzewanie domu. Choć znaczenie mają tu parametry instalacji, posiadany system wsparcia, a nawet ocieplenie budynku.

Rekordowe zapotrzebowanie na moc

19 stycznia, w poniedziałek przez kwadrans fotowoltaika była głównym źródłem krajowej energii, osiągając w południe moc 8,18 GW i wyprzedzając węgiel kamienny (8,09 GW). Dobowy wkład PV wynosił ok. 10 proc. generacji. Zapotrzebowanie na odnawialne źródła energii (OZE) wciąż rośnie. Średni łączny udział fotowoltaiki i wiatru na lądzie w wypełnieniu popytu na energię elektryczną (liczony po okresach 15-minutowych) wyniósł w 2025 roku 26,7 proc., przy czym błędy prognoz w produkcji tego rodzaju energii są niewielkie.

Czytaj też: Strefa Czystego Transportu w Krakowie. Jest decyzja sądu

Więcej o: