Ewolucja skafandra kosmicznego

Wbrew pozorom, wyjście w przestrzeń kosmiczną bez skafandra nie sprawi, że człowiek momentalnie umrze. Gdybyśmy jednak nie wynaleźli tych ochronnych strojów, o jakimkolwiek podboju kosmosu moglibyśmy zapomnieć. Tymczasem skafandry od kilku dekad ewoluują, a w przeciągu kilku lub kilkunastu lat mamy zobaczyć ich nową generację.  

Od pierwszych kombinezonów lotniczych, przez skafandry z serii Gemini i Apollo, a kończąc na przyszłościowych rozwiązaniach. Amerykańska agencja kosmiczna opublikowała zdjęcia, na których ukazano ewolucję skafandrów kosmicznych. Osoby interesujące się podbojem kosmosu nie powinny przegapić fotografii, wśród których znalazło się także słynne zdjęcie Buzza Aldrina na Księżycu. To, co pokazała NASA uzupełniamy zdjęciami radzieckich rozwiązań. Zobacz jak ubierali się astronauci podczas podboju kosmosu.
Gordon Cooper Gordon Cooper fot. NASA

Pierwsze kombinezony

Na zdjęciu widzimy Gordona Coopera. To jeden z pierwszych siedmiu amerykańskich astronautów. Amerykanin ubrany jest w kombinezon lotniczy Mercury pokryty materiałem (Mylar) zwiększającym jego wytrzymałość i możliwość przetrwania w bardzo niskich i wysokich temperaturach.

Druga fotografia przedstawia Johna H. Glenna Jr. także w kombinezonie Mercury. W 1962 roku Glenn stał się pierwszym Amerykaninem, który na orbicie trzykrotnie okrążył Ziemię. Na zdjęciu astronauta ukazany został w trakcie przeprowadzania testów przed opuszczeniem naszej planety.

John H. Glenn Jr

Z tego samego okresu pochodzi radziecki kombinezon z serii SK. W takim stroju Jurij Gagarin poleciał w kosmos, jako pierwszy człowiek w historii.

Radziecki kombinezon z serii SK

Neil Armstrong w kombinezonie treningowym Gemini G-2C Neil Armstrong w kombinezonie treningowym Gemini G-2C fot. NASA

Gemini G-2C

Słynny Neil Armstrong w kombinezonie treningowym Gemini G-2C. Problemem w tych kombinezonach było przeciętnie działające chłodzenie, które doprowadzało do przegrzania organizmu astronauty i zaparowania wizjera w kombinezonie.

Na drugiej fotografii uwieczniono Gusa Grissoma i Johna Younga z przenośnymi klimatyzatorami dla kombinezonów.

Gus Grissom i John Young

Pierwszy Amerykanin, który odbył spacer w kosmosie Pierwszy Amerykanin, który odbył spacer w kosmosie fot. NASA

Pierwsze spacery w kosmosie

Dwie bardzo ciekawe fotografie. Na pierwszej z nich przedstawiono Edwarda H. White'a II. To pierwszy Amerykanin, który odbył spacer w kosmosie. W ręce astronauty znajduje się Hand-Held Self-Maneuvering Unit - urządzenie pozwalające Amerykaninowi poruszać się w kosmosie. Charakterystyczny jest też pokryty złotem wizjer, chroniący wzrok przed promieniami słonecznymi.

Na drugim zdjęciu zobaczymy natomiast kombinezon Berkut. W takim stroju Aleksiej Leonow stał się pierwszym człowiekiem w historii świata, który wyszedł w przestrzeń kosmiczną.

Kombinezon Berkut

Kombinezony z serii Apollo Kombinezony z serii Apollo fot. NASA

Kombinezony z serii Apollo

Kombinezony z serii Apollo, w których - opierając się na zdobytym dotychczas doświadczeniu - przebudowano system chłodzenia. We wnętrzu skafandra umieszczono nylonową podszewkę (bieliznę), którą chłodziła woda. Zwiększono także ochronę przed ekstremalnymi temperaturami. Na pierwszej fotografii inżynier Bill Peterson sprawdza kombinezon pilota testowego Boba Smytha.

Na drugim zdjęciu uwieczniono Alana B. Sheparda Juniora w trakcie zakładania kombinezonu. Shepard został później dowódcą misji Apollo 14.

Alan B. Shepard Junior

Edwin Edwin "Buzz" Aldrin fot. NASA

Na Księżycu

Jedno z najbardziej znanych zdjęć ze zbiorów NASA. Uwieczniono na nim Edwina "Buzza" Aldrina chodzącego po powierzchni Księżyca. Jego kombinezon wyposażono w specjalne dodatki przydatne w trakcie misji. Ciekawostką jest to, że na Ziemi jego kombinezon i plecak ważyły 82 kilogramy, a na Księżycu zaledwie 14 kilogramów.

Z tego samego okresu pochodzi radziecki kombinezon Jastrząb, który obejrzeć możemy na drugiej fotografii.

Radziecki kombinezon Jastrząb

Kombinezon lotniczy dla promów kosmicznych Kombinezon lotniczy dla promów kosmicznych fot. NASA

W promach kosmicznych

Ciekawostka z lat osiemdziesiątych ubiegłego wieku. Na zdjęciu widać zmodyfikowaną wersję kombinezonu lotniczego, którą wykorzystywano w lotach pierwszych promów kosmicznych. Brązowy kombinezon umożliwić miał ucieczkę z uszkodzonego promu.

Pomarańczowy kombinezon (załogi promów nazywały go "dynią") wyposażony był w między innymi w spadochron, nadmuchiwaną tratwę ratunkową, zestaw umożliwiający przetrwanie w trudnych warunkach.

"Dynia"

Pierwszy kosmiczny spacer Pierwszy kosmiczny spacer fot. NASA

Pierwszy kosmiczny spacer

Kolejne bardzo dobrze znane zdjęcie przedstawiające Bruce?a McCandlessa, który w roku 1984 odbył pierwszy kosmiczny spacer bez uprzęży łączącej go z promem. Astronauta miał na plecach specjalne urządzenie plecak odrzutowy - Manned Maneuvering Unit (obecnie nie są już wykorzystywane).

Na drugiej fotografii zobaczymy natomiast skonstruowany w Związku Radzieckim skafander nazwany Sokół. Jego nowsza wersja (KV2) używana jest do dziś.

Skafander Sokół

Kombinezony, które miały być częścią programu Constellation Kombinezony, które miały być częścią programu Constellation fot. NASA

Projekty i rozwiązania "made in china"

Dwa kombinezony widoczne na grafice miały być częścią programu Constellation. Pomarańczowy miał być wykorzystywany w trakcie startu i lądowania promów kosmicznych. Kombinezon biały miał natomiast być wykorzystywany w trakcie spacerów po powierzchni Księżyca. Towarzyszący mu plecak zawierać miał systemy podtrzymywania życia.

Zdjęcie przedstawia natomiast kombinezon używany przez chińskich astronautów. Nosi on nazwę Feitian i jest wzorowany na rozwiązaniu rosyjskim. Pierwszy tajkonauta, który odbył spacer kosmosie (Zhai Zhigang) korzystał właśnie z ważącego 120 kg Feitiana.

Feitian

MK III MK III fot. NASA

MK III

Doktor Dean Eppler ubrany w kombinezon MK III. Zdjęcie wykonano w trakcie testów polowych w roku 2002. Na MK III testowano elementy kombinezonów, które mają być wykorzystywane w ich kolejnych modelach.

Na drugim zdjęciu widoczne są natomiast testy kombinezonów przeprowadzane w 2008 roku.

MK III

MK III MK III fot. NASA

Rekrutacja

A to już ciekawostka, której warto się przyjrzeć. NASA opublikowała rekrutacyjny materiał filmowy dla przyszłych astronautów. Tego typu pliki wideo nie są publikowane często, gdyż nabór kandydatów odbywa się raz na 2-4 lata. Osoby, które złożą aplikacje mogą stać się częścią 21 rocznika astronautów.

Więcej o: