Zgodnie z ustawą z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw w najbliższych dniach wejdzie w życie kilka istotnych zmian dotyczących dziedziczenia. Czego dokładnie dotyczą? Sprawdzamy.
Zmiany w prawie spadkowym 2023. O czym muszą pamiętać spadkobiercy?
Poza kilkoma wyjątkami nowe przepisy dotyczące dziedziczenia wejdą w życie już 15 listopada 2023 r. Według nich zmienia się liczba osób uprawnionych do dziedziczenia. W myśl nowych przepisów po śmierci spadkodawcy, w przypadku braku osób uprawnionych do przyjęcia spadku (małżonka, rodziców, rodzeństwa etc.), całość przypada jego dziadkom. Jeżeli ci jednak nie dożyli otwarcia spadku, krąg osób, które są uprawnione do spadku, ogranicza się jedynie do dzieci tych dziadków (w praktyce będzie to rodzeństwo rodziców spadkodawcy oraz ich dzieci).
15 listopada zaczną również obowiązywać przepisy dotyczące uznania spadkobiercy za niegodnego dziedziczenia. Tak jak do tej pory, dochodzi do tego wtedy, gdy spadkobierca dopuści się ciężkiego, umyślnego przestępstwa przeciwko spadkodawcy, nakłoni go podstępem lub groźbą do sporządzenia testamentu lub jego odwołania, lub umyślnie zniszczy sporządzony testament. Dotyczy to również podrobienia testamentu. Od połowy listopada dochodzą jednak dwie dodatkowe przesłanki dotyczące uznania spadkobiercy za niegodnego dziedziczenia. Są to przypadki, gdy spadkobierca:
- uporczywie uchylał się od wykonywania wobec spadkodawcy obowiązku alimentacyjnego określonego co do wysokości orzeczeniem sądowym, ugodą zawartą przed sądem albo innym organem, albo inną umową;
- uporczywie uchylał się od wykonywania obowiązku pieczy nad spadkodawcą, w szczególności wynikającego z władzy rodzicielskiej, opieki, sprawowania funkcji rodzica zastępczego, małżeńskiego obowiązku wzajemnej pomocy albo obowiązku wzajemnego szacunku i wspierania się rodzica i dziecka.
Zmiany w prawie spadkowym. Czy można odrzucić spadek?
Jak przewidują przepisy Kodeksu cywilnego, spadkobiercy muszą złożyć stosowne oświadczenie przed przyjęciem spadku. Mogą go przyjąć lub go odrzucić. Należy to zrobić w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o przyznanym mu spadku. Brak oświadczenia skutkuje automatycznym przyjęciem spadku.
Od 15 listopada prostsza staje się procedura odrzucenia spadku w imieniu małoletnich dzieci. Wystarczy, aby rodzic złożył stosowne oświadczenie przed notariuszem lub w sądzie - nie potrzebuje do tego już zgody sądu opiekuńczego. Zgoda sądu będzie jednak w dalszym ciągu wymagana, jeśli dziecko dziedziczy po jednym z rodziców. Te zmiany dotyczą również spadków, które zostały "otwarte" przed wejściem w życie przepisów.
