Urlop opiekuńczy to rodzaju urlopu, który został wprowadzony w kwietniu ubiegłego roku w związku z ostatnią nowelizacją Kodeksu pracy, wynikającą z wdrożenia unijnej dyrektywy work-life balance. Dyrektywa ta weszła w życie w kwietniu 2023 r. i ma na celu umożliwienie pracownikom zachowania lepszej równowagi pomiędzy życiem zawodowym a osobistym. Sam urlop opiekuńczy zapewnia możliwość zajęcia się chorym członkiem rodziny przez pięć dni bez utraty urlopu wypoczynkowego. Wyjaśniamy, na jakich zasadach można go otrzymać.
Urlop opiekuńczy. Kiedy można otrzymać?
Jak czytamy w Kodeksie pracy, w ciągu roku kalendarzowego pracownikowi przysługuje urlop opiekuńczy w wymiarze pięciu dni, "w celu zapewnienia osobistej opieki lub wsparcia osobie będącej członkiem rodziny, lub zamieszkującej w tym samym gospodarstwie domowym, która wymaga opieki lub wsparcia z poważnych względów medycznych". Zgodnie z kodeksem, za członka rodziny uważa się:
- syna,
- córkę,
- matkę,
- ojca
- małżonka.
Pracodawca może udzielić tego urlopu w dni, które są dla pracownika dniami pracy zgodnie z obowiązującym go harmonogramem pracy. "Dziennik Gazeta Prawna" podaje, że drugą grupę osób, którym przysługuje pięć dni wolnego, tworzą osoby "obce", ale zamieszkujące wspólnie w jednym gospodarstwie domowym, np. mieszkająca z nami babcia, narzeczony czy choćby współlokator. Warto nadmienić, że pięć dni urlopu opiekuńczego to dni bezpłatne.
Urlop opiekuńczy. Jak złożyć wniosek?
W Kodeksie pracy występuje zapis, zgodnie z którym urlopu opiekuńczego udziela się na wniosek pracownika złożony w postaci papierowej lub elektronicznej w terminie nieprzekraczającym jednego dnia przed planowanym rozpoczęciem korzystania z tego urlopu. We wniosku należy:
- imię i nazwisko osoby, która wymaga wsparcia lub opieki z poważnych względów medycznych,
- przyczynę konieczności zapewnienia osobistej opieki lub wsparcia przez pracownika,
- stopień pokrewieństwa z pracownikiem a w sytuacji braku spokrewnienia - adres zamieszkania tej osoby.
Warto podkreślić, że w przypadku złożenia wniosku o urlop może nastąpić odmowa. Dotyczy to dwóch sytuacji, kiedy pracownik złożyłby wniosek tego samego dnia, w którym chciałby skorzystać z urlopu oraz złożenie wniosku w formie ustnej, zamiast pisemnej lub elektronicznej.
