Z ostatniego raportu opublikowanego przez Główny Urząd Statystyczny wynika, że w 2023 roku przeciętne trwanie życia mężczyzn w Polsce wyniosło 74,7 roku, a kobiet - 82 lata. To wzrost o kolejno 1,3 i 0,9 roku względem 2022 roku. W porównaniu do 1990 roku średnie trwanie życia wydłużyło się natomiast o 8,5 i 6,8 roku. Wartość odnotowana w 2023 roku jest najwyższa w historii kraju, a statystyki pokazują, że Polacy żyją coraz dłużej. Mimo pozytywnej zmiany wciąż pozostajemy pod tym względem w tyle za wieloma państwami europejskimi.
Polacy żyją coraz dłużej, ale wciąż krócej niż w innych państwach europejskich
Według przytoczonych w raporcie danych Eurostatu z 2022 roku Polska pod względem przeciętnej długości życia mężczyzn (73,4 roku) plasuje się na 28 z 34 miejsc. Wyprzedza wyłącznie Węgry, Rumunię, Bułgarię, Serbię, Łotwę oraz Litwę. W przypadku przeciętnego trwania życia kobiet (81,1 roku) nasz kraj zajmuje natomiast 24 miejsce. Poza wymienionymi wcześniej państwami wyprzedza również pod względem średniej Albanię, Chorwację, Słowację i Turcję.
W Europie najdłuższe trwanie życia mężczyzn odnotowano w Liechtensteinie (83 lata), Szwajcarii (81,8 roku) oraz Szwecji (81,7 roku), a najkrótsze - na Łotwie (69,4 roku) oraz w Bułgarii (70,6 roku). W przypadku kobiet najdłuższe przeciętne trwanie życia odnotowano w Hiszpanii (85,9 roku) oraz Szwajcarii (85,5 roku), a najkrótsze - w Bułgarii (77,9 roku) i Serbii (77,9 roku).
Choroby układu krążenia i nowotwory pozostają głównymi przyczynami zgonów
W Polsce odnotowano ponadto relatywnie wysoką różnicę między średnim trwaniem życia mężczyzn i kobiet. Wynosi ona 7,7 roku. Wyższą rozpiętość stwierdzono wyłącznie na Litwie (8,7 roku) i Łotwie (10 lat) oraz w Estonii (8,7 roku) i Rumunii (7,9 lat). Autorzy raportu zauważają, że wyższa umieralność wśród mężczyzn w porównaniu do kobiet występuje w niemal wszystkich grupach wiekowych w Polsce. Głównymi przyczynami śmierci pozostają również choroby układu krążenia, nowotwory i choroby układu oddechowego. W 2022 roku odpowiadały one za ponad 66 proc. wszystkich zgonów.
"Szanse dożycia kolejnych urodzin wzrastają z wiekiem"
W 2023 r. przeciętne dalsze trwanie życia 15-latków wynosiło dla chłopca 60,1 roku, natomiast dla dziewczynki - 67,4 roku. W porównaniu z 1990 r. jest to o 7,0 roku więcej w przypadku chłopców i o 5,6 roku więcej w przypadku dziewcząt. Z kolei średnie dalsze trwanie życia 45-latkow wynosiło 31,9 roku dla mężczyzn i 38,1 roku dla kobiet, co w stosunku do 1990 r. oznacza wydłużenie przeciętnego trwania życia odpowiednio o 5,8 oraz 5,1 roku" - dowiadujemy się z raportu GUS.
Gdyby warunki umieralności w Polsce nie uległy w kolejnych latach żadnym zmianom, noworodek urodzony w 2023 roku dożyłby wieku 74,7 lat. Autorzy opracowania podkreślają jednak, że szanse dożycia kolejnych urodzin wzrastają wraz z wiekiem. Dla przykładu: średnie dalsze trwania życia mężczyzny w wieku 30 lat wynosi 45,7 lat, co oznacza, że przeciętnie dożyłby 75,7 roku życia - o rok więcej, niż chłopiec urodzony w 2023 roku. Dla mężczyzny, który ukończył 60 lat, przeciętne dalsze trwanie życia wynosi 19,6 roku, a więc średnio dożyłby 79,6 roku.
Osoby w miastach żyją dłużej niż na wsi
Różnice w średniej życia względem miejsca zamieszkania występują, ale są nieznaczne. W 2023 r. przeciętne trwanie życia mężczyzn zamieszkałych w miastach wynosiło 75 lat, a na wsi - 74,2 roku. W przypadku kobiet zamieszkałych w miastach trwanie życia wynosiło 81,9 roku, a na wsi - 81,8 roku. Najdłuższym trwaniem życia charakteryzował się makroregion wschodni, w którym przeciętne trwanie życia wyniosło 75,1 roku dla mężczyzn i 83,2 roku dla kobiet. Najkrótsze odnotowano natomiast w makroregionie centralnym - 73,4 roku dla mężczyzn i 81,6 roku dla kobiet.
"Przeciętne trwanie życia jest kluczową miarą oceny zdrowia populacji. Prognozy publikowane przez Eurostat i ONZ oparte o analizy zmian zachodzących na świecie przewidują, że przeciętne trwanie życia będzie wzrastało w większości krajów świata, w tym w Polsce" - zaznaczają autorzy opracowania. Pełny raport znaleźć można w bazie Głównego Urzędu Statystycznego.
