安iat stan掖, a emisje CO2 spad造 rekordowo. Ale to niemal nie wp造nie na kryzys klimatyczny [WYKRES DNIA]

Zamro瞠nie gospodarki spowodowa這, 瞠 w szczytowym momencie 鈍iatowe emisje dwutlenku w璕la spad造 o 17 proc. W skali roku spodziewany jest najwi瘯szy spadek od II wojny 鈍iatowej. Jednak eksperci nie widz powodu do rado軼i, bo wp造w na kryzys klimatyczny b璠zie minimalny. Kluczem jest to, co zrobimy dalej i czy uda si utrzyma spadek emisji, czy wr鏂imy do coraz wi瘯szego niszczenia klimatu.
Zobacz wideo Debata prezydencka o kryzysie klimatycznym Global Compact Network Poland i Kantar Polska

Puste ulice, zamkni皻e fabryki, a wraz z tym mniej zanieczyszcze i smogu - efekt zamro瞠nia gospodarek przez epidemi by這 wida od razu, w wielu krajach wr璚z go造m okiem. Od razu dziennikarze zacz瘭i pyta ekspert闚, jak wp造nie to na kryzys klimatyczny i emisje gaz闚 cieplarnianych. Musia造 przecie spa嗆, skoro zatrzymali鄉y tyle sektor闚 odpowiedzialnych za pogarszanie stanu klimatu.

Rzeczywi軼ie - emisje dwutlenku w璕la spad造 rekordowo. Potwierdza to pierwsza taka analiza emisji w 2020 roku. Jednak eksperci ds. zmian klimatu nie widz w tym powodu do rado軼i. 

Wed逝g analizy opublikowanej na 豉mach "Nature Climate Change" szczyt spadku emisji z powodu lockdownu przypad 7 kwietnia. Wtedy dzienna emisja by豉 ni窺za o oko這 17 proc. (lub 17 megaton dwutlenku w璕la). Najwi瘯sz cz窷 tego spadku stanowi造 emisje z transportu drogowego (43 proc,). Kolejne sektory to produkcja przemys這wa (25 proc,), produkcja energii (19 proc.) i lotnictwo (10 proc.). 

embed

W Polsce maksymalny spadek emisji by jeszcze wy窺zy. Nast徙i w pierwszej po這wie kwietnia i wyni鏀 23 proc. Podobnie jak w skali 鈍iata, najwi瘯sz cz窷ci tego spadku jest transport drogowy, a w dalszej kolejno軼i energetyka, przemys, budynki u篡teczno軼i publicznej i lotnictwo. Lekko wzros造 za to emisje zwi您ane z mieszkalnictwem, poniewa wi璚ej czasu sp璠zali鄉y w domach.

embed

Eksperci podkre郵aj, 瞠 kr鏒kotrwa造 spadek emisji nie jest powodem do rado軼i, szczeg鏊nie gdy wywo豉豉 go pandemia. Z drugiej strony pokazuje on, gdzie i jak jeste鄉y w stanie szybko obni篡 poziom emisji CO2. Najwi瘯szy spadek odnotowano w sektorze transportowym i skupienie si na jego zmianie na sta貫 mo瞠 by ogromnym wk豉dem w walk z globalnym ociepleniem. 

  • Klimat i ekologia s dla ciebie wa積e? Najnowsze informacje, ciekawe teksty i praktyczne porady zbieramy dla Was w naszym nowym, copi徠kowym Zielonym Newsletterze. Mo瞠sz dopisa si pod tym linkiem: newslettery.gazeta.pl/newsletter.

Rekordowy spadek emisji CO2 i... znikomy wp造w na jego st篹enie w atmosferze

Z jednej strony - najpewniej w skali roku - zaobserwujemy najwi瘯szy spadek emisji CO2 od II wojny 鈍iatowej. Z drugiej strony jednak jego wp造w na post瘼uj帷y kryzys klimatyczny b璠zie niewielki. 

Maksymalny spadek emisji (17 proc.) cofn掖 je chwilowo do poziomu z 2006 roku. To zdaniem ekspert闚 bardzo niepokoj帷y znak, kt鏎y pokazuje, jak szybko rosn nasze emisje. Zamro瞠nie gospodarki i 17-procentowy spadek doprowadzi do tego, 瞠 emisje by造 takie, jak w normalny dzie 2006 roku. W sumie w skali roku emisje mog by 4-7 proc. ni窺ze ni w ubieg造m. 

Globalne ocieplenie zale篡 od tego, ile gaz闚 cieplarnianych w sumie nagromadzi這 si w atmosferze - a nie od tego, ile wynosz emisje w danym dniu. Zatem nawet du篡 spadek (wed逝g niekt鏎ych szacunk闚 8 proc. w skali roku) jedynie minimalnie wp造nie na st篹enie CO2 w atmosferze. 

Wed逝g prognozy, o kt鏎ej pisa badacz klimatu Glen Peters, 鈔ednie st篹enie dwutlenku w璕la w 2020 roku wynios這by bez lockdownu rekordowe 414,2 cz御tek na milion, a przy spadku emisji b璠zie to... wci捫 rekordowe 414 - mniej o jedynie 0,2. Czy to znaczy, 瞠 ograniczenia emisji nie maj wp造wu na zmiany klimatu? Przeciwnie, mog mie. Jednak by wp造w ten by zauwa瘸lny, musz by one sta貫, a nie jedynie chwilowe. Je郵i por闚namy nasz atmosfer do nape軟iaj帷ej si wanny, to zwi您ana z pandemi obni磬a oznacza, 瞠 lekko (o 5-8 proc.) dokr璚imy kran. Woda dalej b璠zie p造n望, tylko troch wolniej. Wanna i tak b璠zie si nape軟ia i wkr鏒ce przeleje si, o ile nie zaczniemy stale po troch zakr璚a kranu.

Jak spojrze pozytywnie na to wyzwanie?

W jaki spos鏏 zatem spojrze pozytywnie w przysz這嗆, je郵i pandemia i lockdown mia造 tak nieznaczny wp造w na kryzys klimatyczny? Niekt鏎zy przekonuj, by nie za豉mywa r彗, lecz pomy郵e, 瞠 taki spadek emisji uda這 si osi庵n望 przypadkiem, jako efekt uboczny pandemii. Ile w takim razie mo瞠my osi庵n望, je郵i rzeczywi軼ie si postaramy? Przeprowadzenie teraz odwa積ej transformacji mo瞠 oznacza, 瞠 spadek emisji b璠zie kontynuowany po 2020 roku i rok 2019 przejdzie do historii jako szczyt emitowania CO2. To da這by nam szans na zatrzymanie kryzysu klimatycznego. 

Je郵i z tego spadku emisji, przypadkowego i prawdopodobnie kr鏒kotrwa貫go, a tak瞠 jego przyczyn - ogranicze wprowadzonych przez rz康y - mo瞠my si czego nauczy, to przede wszystkim tego, 瞠 "je郵i chcemy, to mo瞠my". Je郵i chodzi o ochron zdrowia przed bezpo鈔ednim zagro瞠niem, wi瘯szo嗆 ludzi akceptuje wprowadzane zmiany. Musimy zrozumie, 瞠 zmiany klimatu stanowi r闚nie takie bezpo鈔ednie zagro瞠nie dla naszego zdrowia i 篡cia

- powiedzia豉 Urszula Stefanowicz, ekspertka Koalicji Klimatycznej.

- Ten spadek emisji jest czasowy, poniewa nie opiera si na zmianach strukturalnych. Nie b璠zie mia 瘸dnego wp造wu na spowolnienie zmian klimatu. To, co zrobimy teraz w reakcji na kryzys zwi您any z epidemi i wyj軼ie z niego, zmieni wszystko - powiedzia豉 autorka badania na temat spadku emisji prof. Corinne Le Quéré na konferencji online organizowanej przez serwis Carbonbreief. - Stopie, w jakim 鈍iatowi przyw鏚cy uwzgl璠ni zmiany klimatyczne przy planowaniu swoich reakcji gospodarczych po COVID-19 b璠zie mia wp造w na globalne 軼ie磬i emisji CO2 w nadchodz帷ych dziesi璚ioleciach - stwierdzi豉. By zatrzyma globalne ocieplenie na umiarkowanie bezpiecznym poziomie, spadek taki, jak ten wywo豉ny epidemi, musimy odnotowywa co roku.

- Wprowadzenie realnych, trwa造ch zmian, kt鏎e zaowocuj wi瘯sz odporno軼i na przysz貫 kryzysy, jest mo磧iwe. Potrzebne s pakiety bod嬈闚 gospodarczych, kt鏎e pomog r闚nie w realizacji cel闚 klimatycznych, zw豉szcza w zakresie transportu, kt鏎y odpowiada za po這w spadku emisji w okresie izolacji - oceni豉 prof. Le Quéré. Na to wyzwanie ma odpowiada m.in. przedstawiony w 鈔od 27 maja 2020 przez Komisj Europejsk zmieniony projekt unijnego bud瞠tu na lata 2021-2027 i za這瞠nia funduszu odbudowy po kryzysie wywo豉nym pandemi koronawirusa. Le Quéré zwr鏂i豉 uwag na rozwi您ania, kt鏎e mog pom鏂 jednocze郾ie w walce z kryzysem klimatycznym i epidemi, jak np. wsparcie ruchu pieszego i rowerowego, kt鏎y jest lepszy zar闚no dla klimatu, jak i dla zdrowia. 

Wi璚ej o: