Szara strefa w Polsce to 880 tys. osób. Krajowa Administracja Skarbowa wypowiada jej wojnę

Robert Kędzierski
Według najnowszych danych GUS, w szarej strefie pracuje w Polsce 880 tys. osób. KAS rozpoczyna akcję mającą zwalczyć nielegalne zjawisko.

W szarej strefie w Polsce pracowało w ubiegłym roku 880 tys. osób, czyli 5,4 proc. wszystkich zatrudnionych - informuje GUS w najnowszym raporcie. W tym zestawieniu znajdują się zarówno osoby, które nierejestrowaną pracę podjęły incydentalnie, jeden raz, jak i te, dla których jest to stały element dochodu. 

Nieliczni pracują na stałe, większość dorabia

Polacy pracujący "na czarno" biorą raczej krótkie zlecenia. Najczęściej od jednego do pięciu dni. W taki sposób "dorabia" sobie 244 tys. osób, czyli 27,7 proc badanych. 60 tys. osób nielegalnie pracuje przez 90 i więcej dni. 

Jak długo pracują osoby zatrudnione na czarno (dane w tys.)Jak długo pracują osoby zatrudnione na czarno (dane w tys.) Źródło: Raport GUS

Dla 420 tys. osób wykonujących pracę nierejestrowaną w 2017 roku (tj. 47,7 proc.  wszystkich pracujących w "szarej strefie") zajęcie to stanowiło pracę główną. Dla pozostałej części omawianej zbiorowości (460 tys., tj. 52,3 proc.) praca nierejestrowana miała charakter pracy dodatkowej.

Co robią pracujący "na czarno"?

GUS podzielił te dane na dwie kategorie. Wśród mężczyzn najwięcej, bo 18,6 proc., zajmuje się remontami i naprawami. 17,6 proc. wykonuje prace ogrodniczo-rolne, a 14,3 proc. świadczy usługi instalacyjne i budowlane.

20,8 proc. kobiet zajmuje się natomiast opieką nad starszymi osobami, 13,6 pracuje w turystyce i gastronomii, 8,5 proc. udziela korepetycji, a 7 proc. sprząta. 

Co robią pracujący na czarno?Co robią pracujący na czarno? Źródło: GUS

Wśród osób pracujących bez rejestracji większość stanowią mężczyźni (61 proc.). 

Jeśli chodzi o miejsce zamieszkania, rozkład pomiędzy wsią a miastem jest niemal identyczny - po 50 proc. 

Biorąc pod uwagę poziom wykształcenia osób wykonujących pracę nierejestrowaną widać, że najliczniejszą grupę stanowiły osoby z wykształceniem zasadniczym zawodowym (35,7 proc.) oraz z wykształceniem średnim zawodowym i ogólnokształcącym (30,3 proc.). W "szarej strefie" pracują też osoby z wykształceniem wyższym i policealnym (17,7 proc. ). Podobna grupa, 16,3 proc. ma wykształcenie gimnazjalne lub niższe. 

"Stop Szarej Strefie"

Ogłoszenie raportu przez urząd statystyczny zbiegło się w czasie z akcją "Stop Szarej Strefie". Prowadzi ją Krajowa Administracja Skarbowa.  W ramach działań kontrolnych sprawdzane jest ewidencjonowanie obrotów za pomocą kas fiskalnych, wydawanie paragonów i wystawianie faktur czy prawidłowość rozliczeń podatkowych (szczególnie w gastronomii, budowlance, mechanice pojazdowej).

Zadaniem Krajowej Administracji Skarbowej jest ochrona legalnie działających firm i zasad uczciwej konkurencji. Realizując to zadanie współpracujemy z organizacjami przedsiębiorców i reagujemy na sygnały o nieprawidłowościach [...]  Dlatego prowadzimy intensywne działania kontrolne [...] Naszym celem jest wyrównanie szans na biznesowy sukces. Reagujemy na oczekiwania tych, którzy chcą aby rynek usług funkcjonował na równych dla wszystkich zasadach

- stwierdził szef KAS Marian Banaś w opublikowanym oświadczeniu.

Kierujący KAS-em skierował list do przedsiębiorców, którzy funkcjonują w branżach szczególnie narażonych na nieprawidłowości. Zostanie on rozesłany do podatników z najbardziej ryzykownych branż przez urzędy skarbowe

 

Czytaj też: Walka z szarą strefą? Osiągnęliśmy najlepszy wynik od lat.

Według danych Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej  w końcu września 2018 r. w urzędach pracy zarejestrowanych było 947,4 tys. bezrobotnych. W skali roku
spadek wyniósł 169,7 tys. osób (tj. 15,2 proc). Stopa bezrobocia w końcu września 2018 r. wyniosła 5,7 proc - o 1,1 punktu procentowego mniej niż rok wcześniej.