Zmiany od nowego roku
21 listopada 2025 r. Sejm uchwalił nowelizację ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, za której przygotowanie odpowiadało Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Zakres zmian jest szeroki i obejmuje zarówno kwestie związane z wydawaniem orzeczeń i kontrolami, jak i dopuszczalnymi czynnościami osoby przebywającej na zwolnieniu chorobowym. Zmiany wejdą w życie od 1 stycznia 2026 roku. Wcześniej możliwość wniesienia poprawek będzie miał Senat.
W Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych zmieni się struktura organizacyjna. Wydawanie orzeczeń oraz nadzór nad ich jakością będą realizowane przez nowe centra orzecznicze działające przy oddziałach ZUS. Centra będą rozpatrywać zarówno sprawy pierwszej, jak i drugiej instancji, a w obydwu przypadkach orzekanie ma być jednoosobowe.
Duże zmiany dla lekarzy
Zmiany dotyczą też lekarzy orzeczników, którzy będą mogli wybrać formę zatrudnienia. Do wyboru będą umowa o pracę albo umowa cywilnoprawna jednak przy wyższych stanowiskach (np. naczelny lekarz ZUS lub zastępcy) tylko ta pierwsza będzie brana pod uwagę. Zapowiadana jest również 25 proc. podwyżka wynagrodzeń, które zostaną powiązane z zasadami ustalania płac minimalnych w podmiotach leczniczych. Orzekać będą też mogli lekarze bez specjalizacji, a w niektórych przypadkach fizjoterapeuci i pielęgniarki. Ma to być sposób na odciążenie systemu i skrócenie czasu oczekiwania na decyzję.
Możliwość wykonywania pracy na zwolnieniu
Ubezpieczeni nadal mogą stracić świadczenie w przypadku, gdy w trakcie zwolnienia wykonują pracę zarobkową lub zajęcie, które wydłuża rekonwalescencję. Zaszła natomiast jedna bardzo istotna zmiana. Dotyczy ona osób zatrudnionych na kilku etatach. Mogą one wziąć zwolnienie z jednego zakładu pracy i nadal pracować w drugim. Warunkiem jest, aby wykonywana praca nie kolidowała z procesem leczenia i nie pogarszała stanu zdrowia.
Większe uprawnienia dla kontroli
Zmiany będą również dotyczyć zasad kontroli. Od stycznia ZUS może żądać dokumentacji medycznej od lekarza lub placówki medycznej wystawiającej L4. Podobnie jak do tej pory będą przeprowadzane kontrole sprawdzające, czy chory nie wykonuje czynności wykluczających go ze zwolnienia. ZUS będzie mógł też przeprowadzać kontrole po ustaniu zatrudnienia.
Inspektorzy będą również sprawdzać, czy w przypadku zwolnienia związanego z zasiłkiem opiekuńczym opieki nad chorym członkiem rodziny nie będzie mógł sprawować ktoś inny. Wyjątek stanowią tu dzieci poniżej drugiego roku życia, gdy ubezpieczony zawsze zachowuje prawo do świadczenia.
Czytaj też:Sejm przegłosował zmiany. Rewolucja w zwolnieniach lekarskich
Źródło:Rynek Zdrowia
