Budżet. Morawiecki chwali się nadwyżką. Ekonomista: Dane o finansach publicznych kompletną fikcją

Robert Kędzierski
- Po czerwcu mamy nadwyżkę w budżecie przekraczającą 25 miliardów złotych - stwierdził premier Mateusz Morawiecki. - Dane o sytuacji finansów publicznych stały się kompletną fikcją - stwierdza w swoim komentarzu prof. Witold Orłowski. I wylicza, że deficyt za rok 2020, który według rządu wyniósł 29 mld zł, w rzeczywistości sięgnął 160 mld zł.

Premier Mateusz Morawiecki pochwalił się w poniedziałek stanem finansów państwa. - Chcę przekazać bardzo dobre informacje dotyczące budżetu. Ta naprawa finansów publicznych, trzeba powiedzieć - niestety po naszych niefrasobliwych poprzednikach - doprowadziła do tego, że po czerwcu, na półrocze mamy nadwyżkę w budżecie przekraczającą 25 miliardów złotych - stwierdził szef rządu. 

Zobacz wideo Limit zadłużenia państwa w konstytucji. „Da się go obejść. Wystarczy zmienić ustawę"

Ekspert: Informacje rządu o stanie finansów publicznych kompletną fikcją

O komentarz do słów premiera poprosiliśmy eksperta. Prof. Witold Orłowski, rektor Akademii Vistula, główny ekonomista PwC, zwrócił uwagę na fakt, że deficyt budżetu centralnego, o którym mówił premier Morawiecki, to tylko fragment finansów publicznych. 

- Praktyka ukrywania ogromnych wydatków i deficytu, poprzez przesuwanie ich z budżetu do innych instytucji państwowych (zwłaszcza do Polskiego Funduszu Rozwoju i Banku Gospodarstwa Krajowego) spowodowała, że podawane przez rząd dane o sytuacji finansów publicznych stały się kompletną fikcją, co stwierdził jednoznacznie raport NIK - powiedział prof. Orłowski. 

Jego zdaniem oznacza to, że publikowane obecnie dane są pozbawione wartości z punktu widzenia analizy sytuacji finansów państwa i "nie zasługują na komentarz".

Jarosław Kaczyński, Elżbieta WitekEkonomista po wypowiedzi Witek: 500 plus jest z podatków

Morawiecki chwali się nadwyżką w budżecie. Ekonomista: Metoda unijna uczciwsza

Prof. Orłowski zwrócił uwagę na fakt, że premier Mateusz Morawiecki nie odniósł się w swojej wypowiedzi do unijnego sposobu wyliczania zadłużenia.

- Bliższy prawdzie obraz pokazałyby dane oparte na uczciwej metodologii SNA (nazywanej u nas "metodą unijną", ale w rzeczywistości używanej na całym świecie). Ta metoda w roku 2020 pokazała 161 mld zł deficytu finansów publicznych w miejsce 29 mld, które wyliczył rząd. Niestety, są one zestawiane tylko raz do roku (dane o sytuacji w bieżącym roku poznamy dopiero wiosną 2022) - wyjaśnił prof. Orłowski. 

Opinię na temat danych o deficycie opublikowali też eksperci ING Economics Poland. "Saldo budżetu państwa stało się bezużytecznym wskaźnikiem kondycji finansów publicznych. W tym samym czasie, gdy budżet śrubuje nadwyżki, BGK rozkręca emisje długu. Tylko w 2021 ma pożyczyć 39 mld zł. I planuje kolejne 100 mld na inwestycje strategiczne. Wszystko poza budżetem" - piszą na Twitterze. 

Ekspert: Chciałbym wiedzieć, jaki jest stan finansów państwa

Według części ekonomistów rząd ukrywa prawdziwą wysokość zadłużenia tworząc liczne fundusze. Tak jest m.in. z Funduszem Przeciwdziałania COVID-19, który jest rozliczany w ramach Banku Gospodarstwa Krajowego. Kilkadziesiąt miliardów złotych wydanych w ramach Funduszu z punktu widzenia deficytu budżetowego nie istnieje. 

Budzi to wątpliwości części ekspertów. - Chciałbym wiedzieć, jaki jest dług Skarbu Państwa, ale łącznie z PFR i funduszami BGK. Strona dochodowa jest znana - duża część danin jest w budżecie (oprócz składek na ubezpieczenia społeczne i NFZ). Nie znamy natomiast poziomu wydatków. Powinien być m.in. przedstawiony plan wydatkowy Funduszu COVID-19 w BGK. Nie znamy na bieżąco wydatków z Funduszu Solidarnościowego i innych dużych funduszy pozabudżetowych. Ponadto te wyniki, jeżeli już są, to są publikowane osobno, a nie w formie skonsolidowanej - stwierdził w rozmowie z Gazeta.pl Sławomir Dudek, główny ekonomista FOR.

Premier rządu PiS Mateusz Morawiecki i jego partyjny zwierzchnik prezes Jarosław Kaczyński podczas drugiego czytania 'ustawy kagańcowej'. Warszawa, Sejm, 20 grudnia 2019 r.Rząd znalazł sposób, by ukryć stan finansów państwa? 20 mld zł deficytu

Posłuchaj podcastu Odc. 2: Afera mailowa wstrząsnęła Polską. Ile jeszcze nie wiemy?
Więcej o: