1 stycznia 2024 roku weszły w życie przepisy, zgodnie z którymi przy sprzedaży napojów energetycznych konieczne jest wylegitymowanie klienta i sprawdzenie jego pełnoletności. Grzywna za sprzedaż energetyka osobie, która nie ukończyła 18 roku życia, mogła wynieść nawet 2 tys. zł. Z kolei producenci i importerzy, którzy nie dopełnili obowiązku oznaczenia napojów, musieli się liczyć z karą do 200 tys. zł, a nawet ograniczeniem wolności. Jednak możliwość skutecznego egzekwowania prawa budziła wątpliwości. Powodem był brak notyfikacji przepisów.
Notyfikacja oznacza zgłoszenie nowego prawa Komisji Europejskiej (KE). Ustawa wymagała notyfikacji zarówno na poziomie Światowej Organizacji Handlu (WTO), jak i KE. Nie doszło do tego, wycofano też z pierwotnego projektu zakaz reklamy energetyków, żeby uniknąć notyfikacji. - Gdyby obecnie podmiot ukarany za sprzedaż energetyków dzieciom poszedł do sądu, może powoływać się na brak notyfikacji przepisów. Jest jasna ścieżka, jak te przepisy zaskarżyć - wyjaśnił serwisowi prawo.pl Kacper Olejniczak, ekspert Konfederacji Lewiatan. Zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) przepisy, które wbrew obowiązkowi nie zostały notyfikowane, są bezskuteczne.
Zastrzeżenia do przepisów zgłosiła Wielka Brytania i USA, a nieformalnie także Szwajcaria. Dotyczyły one zakazu sprzedaży i wymogów etykietowania, które mogą wpływać na handel międzynarodowy. Jednak sytuacja zmieni się po 1 stycznia 2026 roku. Wówczas wejdą w życie obecnie notyfikowane przepisy procedowane przez Sejm. Dzięki temu będzie możliwe prowadzenie skutecznych postępowań karnych i postępowań w sprawach o wykroczenia w związku z nieprzestrzeganiem przepisów ustawy.
Według danych 2,1 proc. dzieci w wieku 3-9 lat regularnie sięga po energetyki. Jeszcze wyższy odsetek jest wśród nastolatków w wieku 10-17 lat. Problem dotyczy bowiem aż 35,7 proc. chłopców i 27,4 proc. dziewczyn. Ministerstwo Zdrowia planuje także wprowadzić zakaz sprzedaży kawy w placówkach oświatowych. Ma to być element promocji zdrowych nawyków żywieniowych wśród dzieci i młodzieży. Projekt opublikowano w Rządowym Centrum Legislacji.
Czytaj też: Donald Trump ogłosił zmianę składu Coca-coli. Ma smakować lepiej
Źródła: WP, prawo.pl