Zgłoszenie członka rodziny do ubezpieczenia zdrowotnego jest uprawnieniem osoby ubezpieczonej. Jeżeli zdecyduje się ona objąć bliskiego ubezpieczeniem, przepisy nakładają obowiązek dopełnienia formalności w określonym terminie. Zasady te dotyczą wszystkich osób posiadających własny tytuł do ubezpieczenia zdrowotnego: pracowników, przedsiębiorców, osób zarejestrowanych jako bezrobotne, które podlegają ubezpieczeniu z tego tytułu, oraz tych, którzy opłacają składkę dobrowolnie. Ustawodawca precyzyjnie wskazał, kogo można dopisać do ubezpieczenia, jakie obowiązują limity wieku oraz w jakich sytuacjach konieczne jest wyrejestrowanie. Znajomość tych reguł pozwala uniknąć przerw w dostępie do świadczeń i problemów przy rejestracji wizyty.
Jak ubezpieczyć członka rodziny w NFZ? Niektórych obowiązują limity
Do ubezpieczenia zdrowotnego jako członka rodziny można zgłosić dziecko, dziecko małżonka, dziecko przysposobione, wnuka, dziecko pozostające pod opieką prawną lub w rodzinie zastępczej, a także męża, żonę oraz wstępnych, na przykład rodziców lub dziadków, jeżeli pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym. Warunkiem zgłoszenia jest to, aby dana osoba nie podlegała ubezpieczeniu zdrowotnemu z innego tytułu, takiego jak umowa o pracę, umowa zlecenia, działalność gospodarcza czy rejestracja jako bezrobotny. Dziecko lub wnuk mogą być zgłoszeni do ubezpieczenia do ukończenia 18 lat, a jeżeli kontynuują naukę w szkole lub uczelni, to do 26. roku życia. Bez ograniczenia wieku prawo to przysługuje osobom posiadającym orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności lub dokument równoważny, na przykład orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy i samodzielnej egzystencji.
Jak zgłosić członka rodziny do ubezpieczenia zdrowotnego? Wymagane dokumenty
Sposób zgłoszenia zależy od statusu osoby ubezpieczonej. Pracownik etatowy oraz zleceniobiorca składają dane członka rodziny za pośrednictwem pracodawcy lub zleceniodawcy, który przekazuje dokument do ZUS. Przedsiębiorca samodzielnie składa formularz ZUS ZCNA w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Osoba zarejestrowana jako bezrobotna dokonuje zgłoszenia w urzędzie pracy, natomiast przy dobrowolnym ubezpieczeniu zdrowotnym konieczne jest najpierw zawarcie umowy z NFZ, a następnie złożenie formularza w ZUS. Podstawowym dokumentem jest formularz zgłoszeniowy ZUS ZCNA zawierający dane identyfikacyjne członka rodziny, w tym numer PESEL. Trzeba pamiętać, że przy każdej zmianie pracodawcy albo zmianie formy zatrudnienia powstaje nowy tytuł do ubezpieczenia, co oznacza konieczność ponownego zgłoszenia członków rodziny przez nowego płatnika składek. Brak takiego działania może spowodować, że w systemie nie będzie widocznych aktualnych uprawnień.
Wyrejestrowanie członka rodziny z ubezpieczenia zdrowotnego. Ile masz na to czasu?
Wyrejestrowanie jest wymagane w przeciągu 7 dni, gdy członek rodziny uzyska własny tytuł do ubezpieczenia zdrowotnego, na przykład podejmie pracę, rozpocznie działalność gospodarczą, zarejestruje się jako bezrobotny lub nabędzie prawo do świadczeń z innego systemu. Termin ten liczy się od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie powodujące powstanie albo ustanie tytułu do ubezpieczenia. W tym czasie należy złożyć odpowiedni dokument w ZUS lub za pośrednictwem płatnika składek. Jeżeli osoba ubezpieczona utraci swój tytuł do ubezpieczenia, na przykład w związku z rozwiązaniem umowy o pracę lub zakończeniem działalności, płatnik składek składa dokument wyrejestrowujący. Wraz z ustaniem tego tytułu wygasa również podstawa do ubezpieczenia zgłoszonych członków rodziny, co w praktyce oznacza konieczność zapewnienia im innego tytułu do ubezpieczenia.
Jak ubezpieczyć dziecko po urodzeniu? Zgłoszenie do NFZ krok po kroku
Każde dziecko ma prawo do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, jednak przepisy nakładają na uprawnionych dorosłych obowiązek dokonania formalnego zgłoszenia do ubezpieczenia. Podstawą prawną są ustawy regulujące świadczenia opieki zdrowotnej finansowane ze środków publicznych oraz podstawową opiekę zdrowotną. Sama rejestracja narodzin w urzędzie stanu cywilnego nie powoduje objęcia dziecka ubezpieczeniem zdrowotnym. Zgłoszenia należy dokonać po nadaniu numeru PESEL, w terminie 7 dni. Obowiązek zgłoszenia spoczywa na rodzicu lub opiekunie, który sam podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu, a jeżeli żadne z rodziców nie ma takiego tytułu, zgłoszenia może dokonać dziadek lub babcia, natomiast w przypadku prawa do renty rodzinnej formalności realizuje ZUS.
