Opłata za opakowania. Ujawniono szczegóły
Ministerstwo Klimatu i Środowiska proponuje wprowadzenie systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP) dla opakowań. Wiceministerka klimatu i środowiska Anita Sowińska tłumaczyła w środę 20 sierpnia, że ROP "nie jest podatkiem" i zakłada przeniesienie kosztów na producentów. Ma to sprawić, że opłaty ponoszone przez gminy za zagospodarowanie odpadów oraz mieszkańców za odbiór śmieci ustabilizują się, a z czasem mają się nawet obniżyć. Zapewniała, że system nie wpłynie zauważalnie na ceny produktów, a zdaniem wiceministerki w 2026 r. cena przeciętnego opakowania ma wzrosnąć o maksymalnie pół grosza. Po pełnym wdrożeniu systemu w 2028 r. koszt ten ma wynosić do kilku groszy, a opłata dla obywateli ma być "praktycznie nieodczuwalna".
- To producenci powinni odpowiadać za cały cykl życia swoich produktów - nie tylko do momentu sprzedaży, ale aż do unieszkodliwienia odpadów. Nowy system ROP sprawiedliwie podzieli koszty zgodnie z zasadą "zanieczyszczający płaci". To ważna zmiana, która jest niezwykle potrzebna społecznie i środowiskowo. Aktualnie ciężar kosztów gospodarowania odpadów opakowaniowych spoczywa przede wszystkim na mieszkańcach i to chcemy zmienić - mówiła Anita Sowińska.
Organizacje krytykują pomysł
Propozycję negatywnie ocenia 40 organizacji producentów i sprzedawców, które podpisały się pod wspólnym apelem do ministerki klimatu i środowiska Pauliny Hennig-Kloski. "Uważamy, że model, w którym rolę centralnego administratora systemu oraz dystrybutora środków finansowych pobieranych o wprowadzających produkty w opakowaniach w formie daniny publicznej ma pełnić Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) stoi w sprzeczności z zapisami zawartymi w przepisach europejskich, uniemożliwiając przedsiębiorcom realny wpływ na koszty netto funkcjonowania systemu oraz na sposób zarządzania strumieniem odpadów, za które mają ponosić odpowiedzialność finansową" - czytamy. W ocenie organizacji wspomniany projekt "będzie miał negatywne skutki dla polskiej gospodarki". Związek Pracodawców EKO-PAK ocenił, że rząd pod hasłem ROP chce wprowadzić "powszechny parapodatek na opakowania i produkty w opakowaniach oraz zlikwidować w 2028 r. organizacje odzysku".
Budżet zyska ponad 5 mld zł
Projekt ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych (UC100) został opublikowany 13 sierpnia 2025 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji (RCL). Obecnie znajduje się na etapie uzgodnień międzyresortowych, opiniowania oraz konsultacji publicznych. Publikacja ustawy w Dzienniku Ustaw jest zaplanowana na czwarty kwartał 2025 r.
Opłata opakowaniowa w roku 2026 r. wynosiła 8 proc. stawki opłaty produktowej w zł za kg, określonej w rozporządzeniu MKiŚ z 9 grudnia 2023 r. w sprawie stawek opłat produktowych dla poszczególnych rodzajów opakowań. W 2027 r. kwota ta wzrośnie do 20 proc. tej stawki. Resortu klimatu szacuje, że wpływy z nowej opłaty w 2028 r. wyniosą ponad 5 mld zł.
Czytaj również: "Nowe symbole pojawią się na napojach. O co chodzi?".
Źródła:Ministerstwo Klimatu i Środowiska, wiadomoscihandlowe.pl, EKO-PAK (X)
